Tiqets begon in 2014 met een helder doel: cultuur toegankelijk maken voor reizigers wereldwijd. Inmiddels is het platform uitgegroeid tot een internationale speler in museum- en attractietickets en onderdeel geworden van Expedia. 

Waarom zijn jullie Tiqets in 2014 gestart?
‘We merkten dat wanneer je in een stad bent, je vaak denkt: wat is hier eigenlijk te doen? En als je dan iets vindt, hoe kom je aan kaartjes? Dat klinkt simpel, maar dat was het zeker niet. Taalbarrières, betaalmethodes, onduidelijke websites, het was allemaal versnipperd. Wij wilden dat oplossen met één platform, in meerdere talen, met lokale betaalmethodes. Zodat iemand uit Spanje in Italië net zo makkelijk een ticket kan kopen als een Nederlander in Parijs.’

Wie is de grootste concurrent van Tiqets?
‘Onze grootste concurrent was nooit een ander ticketplatform, maar het feit dat mensen gewoon niets doen. Dat ze een stad bezoeken en uiteindelijk op een terras blijven hangen. Terwijl een goede experience je reis zoveel rijker maakt.’

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Wat bedoel je met rijker?
‘Neem de Sagrada Família. Als je daar naar binnen loopt zonder context, is het al indrukwekkend. Maar als je met een gids gaat, hoor je de verhalen achter Gaudí’s ideeën. Dan wordt het magisch. Dat geldt ook voor het Louvre of het Rijksmuseum. Mensen rennen vaak naar de Mona Lisa of de Nachtwacht, maken een foto en lopen weer door. Maar met een gids, met goede uitleg en audioapparatuur, beleef je het echt. Wij hebben altijd geprobeerd mensen te verleiden niet alleen een ticket te kopen, maar ook een tour. Ja, dat is duurder. Maar het is ook een veel rijkere ervaring. De meerprijs weegt honderd keer op tegen wat je ervoor terugkrijgt.’

Hoe zorg je dat mensen kiezen voor zo’n uitgebreidere ervaring?
‘Door het goed te presenteren. Op de website van een museum kun je vaak alleen een standaardticket kopen. Wij bieden daarnaast tientallen tours aan, in verschillende talen. Dus als iemand Japans spreekt en in Barcelona is, kunnen wij een Japanstalige tour door de Sagrada Família aanbieden. Dat is een wereld van verschil. Het draait om de zichtbaarheid van alternatieven. Als je ze niet toont, worden ze niet gekozen.’

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Tiqets heeft grote namen als partner, zoals het Louvre, het Vaticaan en de Sagrada Família. Hoe krijg je dat voor elkaar?
‘Door jarenlang te doen wat je belooft en te beloven wat je doet. Zo simpel is het. We hebben musea geholpen nieuwe doelgroepen te bereiken, internationaal zichtbaar te worden en hun processen te moderniseren. Een mooi voorbeeld is het Empire State Building. Toen ik daar in 2017 of 2018 kwam, werkten ze nog met papieren tickets. Ongelooflijk, maar waar. Ik had een gesprek met de directeur daar, een echte Amerikaanse zakenman. Hij zei: “Maar we kunnen toch geen barcode op een telefoon scannen?” Dus ik kocht een ticket, zette de barcode op mijn telefoon en liet zien dat het systeem niet veilig was. Hij schrok zich rot. Dat gesprek leidde ertoe dat wij als eerste de barcodes digitaal konden inkopen in plaats van honderdduizenden papieren tickets. Daarmee help je zo’n iconisch bedrijf echt vooruit.’

Corona heeft de sector flink veranderd. Wat betekende dat?
‘Een enorme versnelling in digitalisering. Tijdsloten werden belangrijk. Musea moesten communiceren over mondkapjes en capaciteit. Wij hebben geholpen dat proces soepel en klantvriendelijk te maken. Een experience begint niet bij de entree van een museum. Het begint bij het boeken van het ticket. En het eindigt niet bij de uitgang. Je wilt dat iemand na afloop denkt: dit was zo goed, wat kan ik nog meer doen? Die verlenging van de ervaring, daar hebben we veel aandacht aan besteed.’

Zijn er samenwerkingen die je graag had gewild, maar nooit gelukt zijn?
‘Ja, het Anne Frank Huis. Dat heeft ervoor gekozen niet met commerciële partijen samen te werken. Dat respecteer ik, maar ik blijf het jammer vinden. Niet eens vanwege de ticketverkoop, maar vanwege onze marketingkracht. Wij vertellen wereldwijd verhalen via onze kanalen en via onze B2B-partners die onze content gebruiken. De zichtbaarheid die we kunnen bieden, is enorm. We hebben duizenden partners overtuigd, maar niet iedereen. Dat hoort erbij.’

Welke tips heb je voor reisagenten?
Luuc Elzinga (Tiqets): ‘Begin niet met de vlucht en het hotel. Begin met de vraag: wat wil je daar beleven? Welke ervaring wil je mee naar huis nemen? Als iemand zegt: ik wil absoluut naar de Sagrada Família met een gids, of ik wil een foodtour in Rome, dan heb je meteen emotie in het gesprek. Daarna regel je de vlucht en het hotel. Dat komt wel. Conversie begint bij beleving. Zeker als je één-op-één met klanten praat, kun je dat gesprek veel beter voeren dan een website. Gebruik die kracht.’

Jullie zitten vooral in musea en attracties. Hoe zit het met de wintersport?
‘We hebben ons altijd gefocust op cultuur en stadsexperiences. Wintersport digitaliseert ook snel, maar dat is een andere wereld. Wij zitten meer in foodtours in Rome, fashiontours in Milaan, dat soort experiences.’

Wat kan de Nederlandse reissector beter doen als het gaat om experiences?
‘Ik vind dat we in Nederland helemaal niet slecht bezig zijn. We zijn innovatief, ondernemend, dat zit in ons DNA. Maar traditioneel adverteren we met vluchten en hotels. Terwijl de reden om te reizen vaak de experience is. Als je een aanbieding ziet, is het meestal: vlucht + hotel voor een mooie prijs. Ik zie nu steeds vaker pakketten met experiences erbij. Dat is een goede ontwikkeling.’

Zie je een verschuiving in het boekingsgedrag?
‘Absoluut. Vroeger werden experiences vaak ter plekke geboekt. “Wat zullen we vandaag eens doen?” Nu zie je dat mensen eerst hun toegang tot bijvoorbeeld het Colosseum of het Vaticaan vastleggen en daarna pas hun vlucht en hotel boeken. Dat is een interessante verschuiving. Experiences worden steeds vaker het startpunt van de reis. En dat maakt het voor grote spelers ook interessant. Het is niet alleen een add-on bij een vlucht of hotel, maar een ingang naar de hele reis.’

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Waarom beginnen veel gesprekken toch over de vlucht en accommodatie?
‘Dat is hoe we het altijd hebben gedaan. Maar de wereld verandert. Mensen reizen voor herinneringen, niet voor een bed. Dat bed is belangrijk, maar het is ondersteunend. Kijk naar reclame voor het Caribisch gebied. Je ziet zelden alleen een hotelkamer. Je ziet mensen snorkelen, zeilen, of dolfijnen spotten. Dat zijn experiences. Die staan centraal in het verlangen. Verkoop niet alleen waar iemand slaapt. Verkoop wat iemand beleeft. Dáár begint de reis.’

Dit artikel komt uit Travelpro #3 van 2026. Hieronder lees je de volledige editie van het magazine gratis.

Van net buiten de top 100 naar nummer 1 in één kwartaal: Sanne Hubers (Travelcenter De Wit/Best of Travel) maakte een opvallende sprong in de Smile Society-ranking van Sunny Cars. Door Sunny Cars werd erover gezegd: ‘Een mijlpaal die we nog nooit hebben gezien’. Hoe pakte Sanne dit aan?

Van ‘net niet’ in de lijst naar de absolute nummer één-positie in amper drie maanden: wat heb je concreet anders gedaan?
‘In dit kwartaal heb ik erg veel reizen naar Zuid-Afrika geboekt, waardoor ik veel huurauto's kon inboeken. We boeken veel reizen naar het noorden en het zuiden, maar dit kwartaal hadden we ook erg veel reizen waarbij noord en zuid werden gecombineerd, waardoor ik door één reis naar Zuid-Afrika al twee huurauto's kon boeken. In de gesprekken heb ik de huurauto extra benadrukt en uitgelegd hoe waardevol het voor de klant is om deze erbij te hebben, wat de boeking nog completer maakt.’

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Je vertelde dat de eerdere ‘niet-notering’ je in de hoogste versnelling zette. Ben je een bewuste tactiek gaan toepassen tijdens verkoopgesprekken?
‘Inderdaad, ik kreeg bericht dat ik nét buiten de top 100 viel. Dat motiveert natuurlijk om nog meer boekingen te maken. Ik heb geen specifieke tactiek toegepast, maar in de gesprekken heb ik er wel bewust op gelet om de huurauto goed te benoemen, inclusief alle verzekeringen, extra’s en het gemak van Sunny Cars. Zo kan de klant zorgeloos op reis gaan, zonder onverwachte kosten of verrassingen ter plaatse.’

Hoe integreer jij autohuur in een standaard verkoopgesprek? Is het een ‘by the way’ aan het eind, of begin je er al direct over?
‘In een gesprek moet vanaf het begin duidelijk zijn of het om een selfdrive gaat. Is dat het geval, dan vertel ik de klant direct hoe prettig het is om een auto via Sunny Cars te boeken en wat de voordelen zijn. Op die manier is de klant meteen overtuigd en kunnen wij de auto altijd als onderdeel van de reis meenemen.’

Veel reisagenten vinden cross-selling lastig. Wat is jouw ‘gouden tip’ om een klant die twijfelt over de prijs toch te laten boeken?
‘Rustig uitleggen wat ze ervoor terugkrijgen: duidelijkheid en zekerheid, vertrouwen, goede voorwaarden en geen verrassingen achteraf. Zeker bij autohuur vinden klanten het prettig om zeker te weten dat alles goed geregeld is. Vaak helpt het ook om het even te vergelijken: wat kost het als je ter plaatse nog extra’s moet bijboeken? Dan zien ze dat ‘goedkoop’ niet altijd voordeliger is.’

In hoeverre gebruik je de extra services van Sunny Cars (zoals de Flexservice of Geen Waarborg) als upsellinginstrument om de klant te ontzorgen?
‘De Flexservice bieden we standaard aan bij iedere boeking. De optie ‘Geen Waarborg’ is voor de bestemmingen die ik vaak boek, helaas niet altijd beschikbaar. Ik kijk wel altijd naar mogelijkheden voor extra opties, zoals bijvoorbeeld een GPS, zodat we de boeking verder kunnen uitbreiden en beter kunnen afstemmen op de wensen van de klant.’

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Merk je dat klanten door de huidige reistrends (meer behoefte aan vrijheid en beleving) makkelijker ‘ja’ zeggen tegen een huurauto dan voorheen?
‘Ik merk inderdaad dat klanten veel behoefte hebben aan vrijheid. Ze willen onderweg vaak even stoppen wanneer ze iets moois zien, en dat gaat met een taxi of transfer lastiger. Met een huurauto kun je echt gaan en staan waar je wilt, iets wat je anders niet hebt.’

Je gaat zelf naar Zuid-Afrika en boekt uiteraard een auto. Hoe helpt jouw eigen reiservaring bij het verkopen van autohuur aan klanten?
‘Met eigen reiservaring kan ik klanten makkelijker een auto aanraden, omdat ik kan laten zien wat ze anders zouden missen. De stops die ik onderweg zelf maak (soms nog een stukje lopen na het parkeren) zijn plekken die je zonder huurauto niet makkelijk bereikt. In gesprekken kan ik vertellen waar ze zeker moeten stoppen en uitleggen dat een huurauto nodig is om al deze leuke stops onderweg te kunnen maken.’

Zuid-Afrika is een typische ‘autohuurbestemming’. Hoe pak je de verkoop aan voor bestemmingen waar autohuur minder vanzelfsprekend is?
‘De auto’s die ik boek zijn meestal voor bestemmingen waar autohuur gebruikelijk is. Is dat minder vanzelfsprekend, dan bespreek ik hoeveel de klant onderweg wil zien en hoeveel flexibiliteit en vrijheid ze tijdens hun reis willen hebben. In veel gevallen realiseren klanten zich dan dat een huurauto juist veel extra mogelijkheden biedt.’

Wat is volgens jou het sterkste argument om bij een specialist als Sunny Cars te boeken, in plaats van dat de klant het zelf online (of ter plaatse) regelt?
‘Sunny Cars biedt allereerst een hele fijne service; als er iets is, word je altijd goed geholpen. Wat ik daarnaast echt belangrijk vind, is dat een auto volledig verzekerd is. Ter plaatse hoef je dus niet na te denken over extra verzekeringen. Bij Sunny Cars is alles vooraf al geregeld, zodat je volledig ontzorgd op reis gaat.’

Je bent nu officieel ambassadeur. Hoe ga je die rol invullen om ook collega’s bij Travelcenter De Wit te enthousiasmeren voor de Smile Society?
‘Ik denk dat bijna al mijn collega’s al erg enthousiast zijn over de Smile Society en Sunny Cars. Binnen Travelcenter De Wit vinden we het allemaal leuk dat de top 100 bestaat. Het motiveert ons om zoveel mogelijk huurauto’s te boeken, zodat er altijd iemand van ons op de lijst staat. Dat lukt gelukkig ook regelmatig, en natuurlijk willen we dat graag zo houden.’

De lat ligt nu hoog: wat is je doel voor het volgende kwartaal? Ga je voor de ‘back-to-back’ nummer één-positie?
‘Uiteraard ga ik er dit kwartaal weer voor om een mooi plekje in de top 100 te behalen. Opnieuw op nummer één staan zou natuurlijk fantastisch zijn, maar mijn doel is in ieder geval om weer in de lijst te komen!’

Dit artikel komt uit Travelpro #3 van 2026. Hieronder lees je de volledige editie van het magazine gratis.

‘Probeer je je klanten vaak een luxere hut aan te smeren?’ Nee, natuurlijk vroeg ik dat niet (of wel?), maar die perceptie is er wel bij een deel van de Nederlandse vakantiegangers.

Het is bijna niet voor te stellen dat men ‘vroeger’ alleen een huisje boekte, of alleen een vlucht. Tegenwoordig kun je dingen te over bijboeken. In deze editie van Travelpro gaan we in op selling-services, up- en cross-selling en de kunst daarachter.

Wie maakt er tegenwoordig tijdens een citytrip geen fietstocht door de stad? Typisch Nederlands, en je leert nog eens wat over de dingen die je ziet. Nóg mooier is het om een fietstocht te maken bij een organisatie waarvan je weet dat die het goed doet voor de lokale bevolking. En dat doet Pikala Bikes van Cantal Bakker.

Iets anders waar je na het lezen van de column van Maartje Wammes van Recharge Getaways (VvKR-lid) over na kunt denken, is: ligt de extra waarde wel in de extra producten die ik aan mijn klant verkoop?

En in een editie als deze kan Marijke de Jong, eigenaar van Solution Trainingen, niet ontbreken. Als trainer en coach begeleidt zij al jaren reisadviseurs op het gebied van klantgerichtheid, verkoop en persoonlijke effectiviteit. Zij was jarenlang betrokken bij de verkiezingen Reisbureau van het Jaar en ZRA van het Jaar, waar zij ook jurylid was.

Misverstanden over dekkingen kunnen een droomreis veranderen in een financiële nachtmerrie; Youri van der Avoird (Independer) praat ons bij over de actuele trends in reisverzekeringen en de cruciale adviesrol van de reisagent.

Ook in deze editie komen weer tal van reisprofessionals aan het woord, zoals Martine de Knoop (The Travel Club), Thea van Spaandonck (Personal Touch Travel), Vincent Hekkert (Travel Counsellors), Sanne Hubers (Travelcenter De Wit/Best of Travel), Danielle van Oeveren (ZRA bij The Travel Club), Luuc Elzinga (Tiqets), Marijke de Jong (Solution Trainingen), maar ook Youri van der Avoird (verzekeringsdeskundige bij Independer) en Steve Verhaaf (directeur Nederland bij Vaccinatiepunt).

Na het lezen van de interviews met deze professionals kun je, mocht iemand nog dat idee hebben, benadrukken dat reisprofessionals absoluut niks aansmeren.

Van het verhaal van Cantal Bakker en het door haar in Marrakech opgerichte Pikala Bikes zou zo een Disney-film kunnen worden gemaakt. Net als de geest uit de magische lamp van Aladdin, laat Pikala door de fiets wensen in vervulling gaan. Voor toeristen opent de fiets een authentiek Marrakech, voor jongeren een toekomst.

Foto: Cantal Bakker (rechts).

De eerste keer dat ik Cantal ontmoette, was in Marrakech, in een klein parkje (Jardin Sidi Bou Aamer, red.) naast de Pikala-werkplaats vol feloranje fietsen. Voor onze neus trok het chaotische stadsleven in volle intensiteit aan ons voorbij. Inmiddels is Pikala gegroeid, is er naast Marrakech een dependance in Agadir en werken er zo’n 68 jongeren. Cantal: ‘Ze krijgen bij ons skills for life via trainingen en daarnaast hebben ze hier een parttime job die ze kunnen combineren met hun studie. Deze jongeren kunnen vaak zelf niet reizen, maar de wereld komt naar hen toe.’

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Bevrijd

Cantals verhaal begon in 2015, toen ze Marrakech voor het eerst bezocht. ‘Het was een enorm gekrioel en iedereen wil je wat verkopen. Daarnaast heb je de infrastructuur van de stad: smalle straatjes waarin ik mijn weg niet kon vinden. De Marokkanen zijn hartstikke aardige mensen, maar op een gegeven moment was ik wel klaar met alle verkopers.’ Als Nederlandse ging ze op zoek naar een fiets. ‘Op de fiets voel ik me vrij en kan ik niet steeds staande worden gehouden door verkopers.’ Maar fietsen bleken er nauwelijks te zijn. ‘Het bleek dat niemand aan fietsverhuur deed.’ Uiteindelijk vond ze via een oude man een fiets. ‘Toen ik met mijn partner door de stad fietste, opende Marrakech zich voor mij. Iedereen vergat zijn script, niemand wilde meer iets aan mij verkopen. Mensen lachten naar ons, kinderen renden achter ons aan. Ik had me door de fiets bevrijd van het toeristenjuk. Als Nederlander word je geboren op een fiets, maar hier voelde het alsof ik in een limousine zat. Ik had nog nooit meegemaakt dat een fiets zoveel verschil kon maken.’

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Tegenwind

Toen ze haar plannen met anderen deelde, kreeg ze vooral sceptische reacties. ‘Ik was 24 jaar, blond haar en blauwe ogen, ik kende niemand in Marokko, sprak de taal niet en wist niets van het repareren van fietsen’, zei ze. ‘Volgens velen was ik dus een totale misfit om mijn bedachte project van de grond te krijgen.’ Toch liet ze zich niet ontmoedigen. ‘Ik was pas 24 jaar, ik had geen huis, geen kinderen, mijn ouders waren in goede conditie, dus het was dé tijd om dit risicovolle idee waar te maken.’ Ze begon klein. ‘Ik begon met het verzamelen van fietsen in Nederland en die verscheepten we naar Marokko. Vrienden namen ze stuk voor stuk mee in het vliegtuig als ze me kwamen opzoeken. Ondertussen had ik een miniwerkplaats gecreëerd waar ze werden opgeknapt. Het was een hele primitieve start.’

Toeristen en de stad

Diezelfde ervaring had ik toen ik met haar en haar team door Marrakech fietste. We reden door de medina, langs markten en pleinen, door smalle steegjes en naar de rand van de stad en zagen het dagelijks leven zich voor onze neus afspelen. Mensen keken op, glimlachten, maakten ruimte. Het was geen toeristische ervaring, maar een menselijke. ‘Op de fiets leer je echt de mensen en de stad echt kennen. Er zijn zoveel mooie plekken die je niet ziet als je niet op de fiets gaat. Terwijl ik dat ervaarde, dacht ik: dit wil ik delen, want dit moeten toeristen gaan doen.’ Maar haar idee ging verder dan alleen toerisme. ‘Marrakech heeft zijn uitdagingen, bijvoorbeeld op het gebied van stadsvervuiling en mobiliteit. Ik wilde iets ontwikkelen waarmee ik toeristen een fantastische ervaring kon geven en anderzijds een bijdrage kon leveren aan het verduurzamen van de stad. Het is geweldig wat je door middel van toerisme kunt bereiken.’ De fiets opende meerdere deuren voor Cantal, die politici van over de hele wereld ontmoette, waaronder Mark Rutte (destijds minister-president van Nederland), VN-vertegenwoordigers, CEO’s van grote bedrijven en Marokkaanse ministers. ‘Een goede relatie met de lokale autoriteiten is ontzettend belangrijk en hun waardering voor ons project wordt weerspiegeld in de geweldige locatie die ze ons hebben toegewezen, waar we niks voor hoeven te betalen.’

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Jeugd

Langzaam groeide het project. Niet alleen als organisatie, maar vooral als gemeenschap. ‘In feite gebruiken wij de fiets om onze doelstellingen te bewerkstelligen’, legde ze uit. ‘Wij willen jonge Marokkanen de kans bieden zich te laten opleiden tot fietsenmaker, want er is veel jeugdwerkloosheid in de stad. Daarnaast leiden we jongeren op tot gids en geven we fietslessen, bijvoorbeeld aan meisjes en moeders. Op scholen geven we les in verkeersveiligheid, onder andere door fietslessen en het stripfiguurtje Lala Pikala (vertaald: fietsmeisje).’ In de werkplaats zag ik wat ze bedoelde. Jongeren werkten er met concentratie en trots. Sommigen maakten een praatje met bezoekers, anderen sleutelden onverstoorbaar verder. ‘In onze organisatie laten wij zien dat jongeren talent hebben, dat ze grappig zijn, ze zijn witty en ze zijn klaar om initiatief te nemen’, aldus Cantal. ‘Ze krijgen hier niet alleen technische vaardigheden, maar ook zelfvertrouwen.’

Authentieke ontmoetingen

Tijdens mijn fietstocht werd duidelijk hoe belangrijk die menselijke kant is. Onze gids vertelde niet alleen over de stad, maar ook over zijn eigen leven. Cantal: ‘Tijdens een fietstocht voel je de wind, je ziet de kleuren, je krijgt contact en je maakt de tour met een van de jongeren die wij hebben getraind. Zij vertellen niet alleen verhalen over de toeristische attracties, maar ook over hoe het is om in Marokko op te groeien, om hier te leven.’ Elke tour is anders. ‘We willen er echt voor zorgen dat toeristen een authentieke ervaring hebben. Wanneer je een groepje ziet voetballen, dan vragen we of je even mee kunt doen. Komen we langs de markt, dan is er de mogelijkheid om vers fruit te halen.’ Het maakt duidelijk dat Pikala geen traditioneel excursiebedrijf is, maar iets veel groters.

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Van Marrakech naar Oman

Zeven jaar na mijn eerste ontmoeting kwam ik Cantal weer tegen in Oman tijdens het ANVR-congres. Haar boodschap was onveranderd. ‘Ik denk dat het fietsproject succesvol is geworden, omdat het authentiek is, het is duurzaam en het draagt bij aan de ontwikkeling van de stad. We zijn alweer verder aan het kijken of we iets kunnen doen met hotels en we hebben de ambitie om de langste fietsroute van Afrika te realiseren langs de kust van Marokko. Je moet gewoon dingen doen. Het gaat ook heel vaak mis, maar dat is ook de kracht om authentiek te blijven. Baan je een weg buiten de gebaande paden.’ In Marrakech heeft ze dat letterlijk gedaan. En wie eenmaal met haar door de stad heeft gefietst, begrijpt dat een fiets hier niet alleen een vervoermiddel is, maar een instrument van verandering. En niet met behulp van een geest die uit de lamp komt zoals in de Aladdin-film, maar door de Marokkanen die werken en vertrouwen hebben in Pikala en door Mrs. Pikala herself.

Het leven is als fietsen
Cantal Bakker: ‘Je kunt me midden in de nacht wakker maken om me het verhaal van Pikala te laten delen. Een reis waar ik zoveel passie voor heb, die begon met een klein idee en vandaag zoveel groter is dan ik ooit had gedroomd. Zoveel obstakels, uitdagingen en onvoorspelbare bochten. Maar zoals Einstein al zei: het leven is als fietsen, je moet blijven bewegen om je balans niet te verliezen! En dat doen we met Pikala, wat er ook gebeurt.’

Dit artikel komt uit Travelpro #3 van 2026. Hieronder lees je de volledige editie van het magazine gratis.

Piratenlegendes en verborgen eilandschatten, dagdromen en cocktails, weelderig groen en helder blauw, kleurrijke vissen en natuur, maar boven alles ontdekken en avontuur. Dat is voor mij het ultieme eilandgevoel. Dit gevoel, dat je nergens op het vasteland lijkt te kunnen krijgen, vond ik jaren geleden op een onbewoond eilandje in het Caribisch gebied. Afgezonderd van de rest van de wereld dronk ik een rum-cola (met Caribische verhoudingen) terwijl de zachte golven het witte zandstrand op kropen en mijn iets te dicht bij de zee geplaatste snorkelset meenamen. Ik stond op en pakte mijn snorkelset. Terwijl ik keek naar het kristalheldere wateroppervlak waarin de palmbomen werden weerspiegeld en ik doorhad dat de dingen die er nu echt toe deden allebei in mijn handpalmen zaten, voelde ik: dit is het ultieme eilandgevoel!

Dit ‘eilandgevoel’ is mij altijd bijgebleven en het was het begin van mijn droom als tengere twintigjarige om dit ooit te kunnen delen met anderen. Jaren later ging ik op zoek naar plekken waar massatoerisme niet bestaat, waar je je als een avonturier voelt in plaats van een toerist, waar regenwouden en stranden nog ongerept zijn, waar lokale families boutique hotels runnen met oprechte liefde, waar je los van de gebaande paden nieuwe plekken kunt ontdekken, waar excursies worden uitgevoerd door kleine ondernemers die met passie vertellen over hun unieke eiland, waar je echt even afgezonderd bent van die snel draaiende wereld en waar alles samenkomt in dat unieke eilandgevoel.

Zeven prachtige Caribische eilanden met, in mijn ogen, de perfecte cocktail van alles wat een eiland speciaal en bijzonder maakt, waren het resultaat! Dominica is ruw, ongerept en er is weinig toerisme. Barbados is kleurrijk, sfeervol en heeft prachtige kleine baaitjes met glashelder water. St. Lucia is magisch mooi en heeft veel kleinschalige, familiegerunde hotels. Op de Britse Maagdeneilanden voel je je echt even alleen op de wereld terwijl je snorkelt voor de kust van kleine onbewoonde eilandjes. Jamaica heeft prachtige natuur vol met ‘hidden gems’, zoals de Blue Hole in het regenwoud of de Dunn’s River Falls. St. Barth is kleinschalig en heeft verschillende stranden waar je vaak als enige bent en de Bahama’s zijn geweldig als je echt even één wilt worden met jezelf en de prachtige onderwaterwereld die zich overal om je heen bevindt!

Als eigenaar van het kersverse Oceans and Islands ben ik nog steeds diezelfde dromer die ooit met natte voeten en een snorkel in zijn hand op een verlaten strand stond, gedreven door een passie voor paradijselijke eilanden, het blij maken van mensen en het laten ervaren van de magie van deze bijzondere plekken.

Daniel Smit

Oceans and Islands
Lid van de VvKR

Fred van Eijk (directeur en oprichter van Travel Counsellors Nederland en België) was op Bonaire tijdens de roerige periode rondom de invasie van Amerika in Venezuela. Terwijl de media in Nederland spraken over crisis en hamstergedrag, zag hij ter plaatse een heel andere realiteit. 

‘Mijn partner en ik hebben een appartement op Bonaire. Hij woont en werkt daar, dus ik ben er vrij vaak. Wij zouden na de feestdagen samen vanuit Amsterdam teruggaan naar Bonaire. Dat leek niet goed te gaan door de invasie, maar uiteindelijk vertrokken we met enige vertraging.’

Korte duur

De beeldvorming in de media kwam volgens Fred niet overeen met de werkelijkheid op de eilanden. ‘Er was natuurlijk enorme twijfel over van alles en was er een soort run op de supermarkten, maar dat was echt van korte duur. Tijdens de coronatijd was het hamsteren op toiletpapier erger. De eerste dagen waren sommige producten er nog niet, maar na een paar dagen was dat helemaal geen punt meer, was alles weer voorradig en het dagelijks leven ging door.’

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Exodus

Ook de angst voor sociale ontwrichting en de komst van heel veel vluchtelingen vanuit Venezuela naar de ABC-eilanden bleek niet het geval te zijn. ‘Toen was er een angst in de media dat er heel veel Venezolanen de eilanden zouden verlaten, terwijl die heel hard werken in met name de hospitalitysector. Daar is tot op heden geen sprake van. Er is helemaal geen exodus van mensen die terug naar Venezuela gaan op dit moment. Ook daarin is het business as usual.’

Donderslag

Volgens Fred kwam de situatie voor de lokale bevolking niet als een donderslag bij heldere hemel. ‘We merkten heel erg bij de lokale bevolking, in de hotelbranche en bij mensen in restaurants, dat men dit eigenlijk wel zag aankomen. De spanning was natuurlijk al heel erg voelbaar op de eilanden met de ontwikkeling van de Amerikaanse vloot in het Caribisch gebied. Daarom was het ook vrij snel weer business as usual. De media hebben alles zeker opgeblazen, iets wat echt van invloed is op de plannen van de consument.’

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Vragen

Fred ziet een duidelijk verschil in hoe verschillende markten reageren. ‘Je ziet in de Canadese markt terughoudendheid. Flight Centre, een Canadese reisonderneming, maakt pas op de plaats. Onze zusteronderneming, The Travel Agent Next Door, doet gelukkig het tegenovergestelde en biedt met volop vertrouwen reizen naar de ABC-eilanden aan. Canada is een grote markt voor alle drie de eilanden. In de Nederlandse markt zie ik niet direct terughoudendheid, maar ik merk wel bij klanten en bij Travel Counsellors dat er wat vragen zijn. Ik snap ook dat de sluiting van een luchtruim, hoe kort van duur ook, een soort psychologische werking heeft. Dan zit je op zo’n eiland en je kunt er niet af en je kunt er ook niet naartoe.’

‘Er is geen enkele reden
om terughoudend te zijn’

Sterke band

‘Ik kom al twintig jaar op de ABC-eilanden. Mijn opa en oma hebben op Curaçao gewoond, dus we hebben een hele sterke band met de Dutch Caribbean. Ik heb altijd familieverhalen meegekregen, dus het heeft zeker een zwak plekje bij mij.’ In die twintig jaar heeft hij de eilanden zien transformeren. ‘De laatste jaren is Bonaire heel sterk geworden. Daarvoor zag je natuurlijk een grote verandering op Curaçao, en nu ook wel weer een vrij grote verandering met nieuwe hotels en hotels die in andere handen overgaan. Er gebeurt wel heel veel.’

Leven gaat door

Freds advies aan de branche: ‘Blijf vooral gewoon naar de eilanden reizen. We hebben ook in de Covid-tijd met toerisme heel veel kunnen doen voor de eilanden, voor onszelf, voor onze branche en voor onze klanten. Laten we het ook vooral nu in deze tijd doen. Er is geen enkele reden om terughoudend te zijn in het boeken van je reis naar Aruba, Bonaire of Curaçao. Het leven gaat door. Alles ligt in de supermarkten. Laten we het niet groter maken dan het is. Als er toch iets gebeurt, dan zal het een calamiteit worden en dan gaat het Calamiteitenfonds in werking. Maar de sluiting duurde 24 uur, dus laten we dat niet langer dan 24 uur meeslepen in onze beslissingsvorming.’

Dit artikel is verschenen in Travelpro – Caribbean – 2026. Hieronder lees je het volledige magazine.

Aan wie kan je beter vragen hoe het er in het Caribisch gebied aan toe gaat dan aan de kenners zelf? Wat dat betreft kan je deze editie het beste de ‘Kenneribean-editie’ noemen. Want er was in de maand januari nogal wat te doen rond de Caribbean na de inval van Amerika in Venezuela. Hoe veilig is het nog in de Caribische wateren? Kunnen we nog wel naar de eilanden?

In deze editie komen er verschillende reisprofessionals aan het woord die uit ervaring kunnen vertellen hoe het er op dit moment is. Zo vertelt Fred van Eijk (directeur en oprichter van Travel Counsellors Nederland en België) over de situatie op Bonaire tijdens de dagen na de Amerikaanse inval in Venezuela.

Heb je klanten die naar de ABC-eilanden gaan? Lees dan het artikel ‘Drie perfecte dagen op de ABC-eilanden’. Je krijgt de leukste tips van Carl Quant (Aruba), Elesiër Angel (Bonaire) en Sharon Vassel (Curaçao).

Collega Sharon bezocht Barbados. De reis vond eind vorig jaar plaats, maar het eiland heeft zich zo onder haar huid genesteld dat ze hier nog steeds rondloopt alsof ze op het eiland is van de heerlijkste rum, ritmische muziek, mooie stranden, knalblauwe zee, indrukwekkende natuur en van zangeres Rihanna.

Het Caribisch gebied is ook buitengewoon populair als huwelijksreisbestemming, maar ook om te trouwen. Marco en Yfette Brouwer van Interweddings geven tips over wat je bij zo’n belangrijke dag zeker niet moet vergeten. Radiomaker Wietze de Jager en zijn vrouw werden verliefd op een Caribisch eiland en emigreerden er naartoe. Welk eiland dat is en waarom ze er met hun vier kinderen naartoe emigreerden, lees je in dit magazine.

In nog veel meer artikelen word je meegezogen in de sfeer en het ritme van de Caribbean. Linda Bosscher vertelt over Curaçao, ABC Travel organiseerde een studiereis naar de SSS-eilanden, Hans van Wamel brengt je op de hoogte van de situatie op Jamaica nadat het eiland werd geraakt door orkaan Melissa en de collega’s van TUI vertellen hoe de touroperator reageerde in de dagen van de Amerikaanse inval in Venezuela.

Heel veel leesplezier!

Arjen Lutgendorff

ABC Travel bestaat 30 jaar en viert dat door met een groep van zes reisprofessionals af te reizen naar een stukje Nederland in de Caribbean: St. Maarten, Saba en St. Eustatius, in samenwerking met KLM. De reis ging langs culinaire hotspots en historische dorpen tot ongerepte natuur en kleinschalige resorts.

Een paar feitjes: St. Maarten, Saba en St. Eustatius maken deel uit van het Koninkrijk der Nederlanden, maar hebben elk een eigen status. Het zuidelijke deel van St. Maarten is, net als Aruba en Curaçao, een zelfstandig land binnen het koninkrijk. Saba en St. Eustatius zijn bijzondere gemeenten van Nederland, net als Bonaire. Het noordelijke deel van St. Maarten is Frans. Samen behoren ze tot de Bovenwindse Eilanden.

Margreet de Hoog (Reisspecialist ABC Travel): ‘De start op Schiphol verloopt bijzonder prettig dankzij de Sky Priority die KLM heeft verzorgd. Tijdens de negen uur durende vlucht hebben de deelnemers alle tijd om elkaar beter te leren kennen. Zet zes vrouwen bij elkaar en de tijd vliegt voorbij. Op St. Maarten begint het avontuur op het Franse deel van het eiland, waar Grand Case en Oriënt Bay worden bezocht. De eerste indruk is positief: een leuke mix van accommodaties, een fijne mediterrane sfeer, goede wegen om per huurauto te rijden en een opvallend groene, heuvelachtige omgeving. Het verblijf is in Grand Case Beach Resort, een kleinschalig en rustig resort aan een beschutte baai. Omgeven door palmen en twee kleine stranden is dit een heerlijke plek om te ontspannen. De ligging in het vissersdorp Grand Case zorgt voor een authentieke, ongedwongen Caribische sfeer.’

Culinaire hotspot
Voor liefhebbers van goed eten is Grand Case bovendien dé plek op St. Martin. Dit charmante dorp staat bekend als de culinaire hotspot van het eiland. Hier proef je het beste van de Franse en Caribische keuken, zoals bij visrestaurant Ocean 82. Voor een echt lokale ervaring mag een bezoek aan een traditionele lolo niet ontbreken. Dit is een klein openluchteethuisje waar alles draait om de barbecue, met klassiekers als de beroemde crab and rice.

The Golden Rock
Margreet: ‘De volgende bestemming ligt op slechts twintig minuten vliegen: St. Eustatius, ook wel Statia genoemd. Een oude bijnaam is The Golden Rock, vanwege de rijke historie als belangrijk handelscentrum van het westelijk halfrond in de zeventiende en achttiende eeuw. Tegenwoordig is de rust op het eiland teruggekeerd, maar overblijfselen zoals forten, oude handelsgebouwen en de zogenoemde blue beads, slavenkralen, herinneren nog altijd aan deze periode. Tijdens een boeiende stadswandeling door Oranjestad geeft een enthousiaste gids uitgebreid uitleg over deze geschiedenis.’ De groep verblijft in het Golden Rock Dive & Nature Resort, een prachtig en zeer milieubewust luxeresort met uitzicht op de Atlantische Oceaan, gelegen aan de voet van de Quill. Deze slapende vulkaan vormt het startpunt van diverse wandeltochten op het eiland. Met een gids is het zelfs mogelijk om af te dalen in de krater, waar een verrassend groen en stil regenwoud wacht.

Duiken
Volgens Margreet is duiken op Statia een bijzondere ervaring. ‘Er zijn ruim dertig duikstekken met een uitzonderlijke hoeveelheid en diversiteit aan planten- en diersoorten. Daar komt de groep deze reis niet aan toe, maar er wordt wel gesnorkeld, waarbij al volop kleurrijke vissen te zien zijn.’

Margreet: ‘St. Eustatius kent geen uitbundig uitgaansleven. Voor lunch en diner is er keuze uit een aantal leuke restaurants in Oranjestad en uit hotelrestaurants, zoals Bobbie’s en Breeze in het Golden Rock Resort, waar volop wordt genoten van het heerlijke eten en de gezellige afterparty.’

The Unspoiled Queen
Per comfortabele ferry wordt de reis vervolgd naar Saba, liefkozend The Unspoiled Queen genoemd. Margreet: ‘En met een reden, want Saba is een wereld op zichzelf: een slapende vulkaan, begroeid met dicht regenwoud en omgeven door helderblauwe zee. Het eiland is klein, slechts dertien vierkante kilometer, maar groots in beleving: steile kliffen, kronkelende bergweggetjes, kleurrijke rood-witte huizen en adembenemende uitzichtpunten. De Sabaanse vulkaan Mount Scenery is met zijn 887 meter de hoogste berg van het Koninkrijk der Nederlanden. Een stevige wandeling naar de top voert door weelderig tropisch woud, waar varens, orchideeën en mist de sfeer bijna magisch maken. We kiezen voor de Mas’Cohones Trail, een korte en relatief eenvoudige wandelroute. Aan het einde wacht een prachtig uitzicht over Windwardside.’

Best bewaard
Onder water opent zich een tweede wereld. Saba Marine Park behoort tot de best bewaarde duikgebieden van het Caribisch gebied. Vulkanische pieken lopen steil af in de diepte en vormen een spectaculair decor voor scholen vissen, koraalformaties en nieuwsgierige schildpadden. De groep krijgt een rondleiding door het Marine Lab, waar onderzoekers werken aan het herstel van koraalriffen en het behoud van het mariene ecosysteem.

Kleinschalige hotels
Margreet: ‘ABC Travel werkt op Saba samen met een aantal kleinschalige hotels. Een deel van de groep verblijft in The Cottage Club, waar charmante houten cottages verspreid liggen in een tropische tuin met uitzicht op de groene heuvels en de oceaan. De anderen overnachten in Juliana’s Hotel, een sfeervol boutiquehotel met suites en traditionele Sabaanse cottages. Ook hier is het uitzicht op de omgeving indrukwekkend. Rondom het zwembad ligt het gezellige Tropics Café, waar zowel hotelgasten als bezoekers terechtkunnen voor een goed ontbijt, verse lokale gerechten en een cocktail. In restaurant Brigadoon, met een Friese eigenaar, geniet de groep van een heerlijk diner. Leuk detail: er staat zelfs Fries suikerbrood op het menu. Tijdens het korte verblijf bezoekt de groep ook het Harry L. Johnson Museum, de Botanical Gardens en het knusse centrum van Windwardside. Voor vertrek volgt nog een leuke eilandtour, met stops in The Bottom en St. Johns. Al met al is het een afwisselend en inspirerend bliksembezoek.’

The Friendly Island
Aan het begin van de middag vindt de vlucht naar St. Maarten plaats. ‘Spectaculair, want Saba Airport beschikt over de kortste commerciële landingsbaan ter wereld: slechts vierhonderd meter, met steile afgronden aan beide uiteinden. Ook de aankomst op St. Maarten blijft indrukwekkend, zo laag over Maho Beach.’ Nu staat het Nederlandse deel van ‘The Friendly Island’ op het programma. Het verblijf begint in Holland House Beach Hotel, een kleinschalig en sfeervol strandhotel aan de boulevard van de hoofdstad Philipsburg, met uitzicht op de cruiseschepen. ‘In het bijbehorende restaurant Ocean Lounge komen hotelgasten en locals samen voor een verse maaltijd met uitzicht op zee of een cocktail bij zonsondergang. De sfeer is ontspannen en gezellig.’

The Flying Dutchman
Margreet: ‘Het laatste verblijf tijdens deze reis is in Sonesta Maho Beach, een levendig all-inclusive hotel aan het beroemde Maho Beach, op loopafstand van Maho Village met winkels, bars en casino’s. Na diverse hotelinspecties is het tijd voor ontspanning tijdens een sunset sail cruise vanuit het bruisende Simpson Bay, een van de belangrijkste uitgaansgebieden van het eiland. Daarnaast gaat de groep snorkelen bij UnderSXM, voor de kust van Little Bay. Dit innovatieve onderwaterbeeldenpark bestaat uit meer dan driehonderd sculpturen die samen een kunstmatig rif vormen. Tijdens een begeleide tocht zwem je langs de kunstwerken, die niet alleen visueel indrukwekkend zijn, maar ook bijdragen aan het herstel van het zeeleven. Binnen een jaar ontwikkelt het park zich tot een levendig ecosysteem. Een ander, letterlijk hoogtepunt is Rainforest Adventures. De stoeltjeslift brengt de groep tot bijna negenhonderd meter hoogte. Vanaf de top ontvouwt zich een indrukwekkend 360-gradenpanorama over St. Maarten, de azuurblauwe Caribische Zee en de omliggende eilanden. Voor de afdaling is er keuze tussen dezelfde rustige stoeltjeslift of de Flying Dutchman, de steilste zipline ter wereld. Een flinke dosis adrenaline is gegarandeerd. Tot slot staat een culinaire eilandtour op het programma. De groep proeft het beste van zowel het Nederlandse als het Franse deel van het eiland, met onder meer vers vruchtensap in Marigot, een kookworkshop rond de beroemde Johnny cake, een proeverij van de legendarische Guavaberrylikeur en een lunch met lokale gerechten.’

Missie geslaagd
Met een koffer vol souvenirs en een hoofd vol inspiratie vliegt de groep terug naar Amsterdam. Margreet: ‘Dankzij de door KLM verzorgde Sky Priority Service en de upgrade naar Comfort Class verloopt ook de terugreis extra ontspannen. En dan zit het avontuur erop. In één week tijd ziet de groep reisagenten enorm veel en maakt uitgebreid kennis met alle bestemmingen. Mede dankzij de toeristenbureaus en samenwerkende partners blijkt deze studiereis een groot succes. De SSS-eilanden maken diepe indruk en verrassen alle deelnemers positief. Missie geslaagd.’

Dit artikel is verschenen in Travelpro - Caribbean - 2026.

Voor de tv-serie ‘Een jaar in de Alpen’ trok Carrie ten Napel (journalist en presentatrice) voor Omroep MAX door acht Alpenlanden, van Monaco tot Slovenië. In gesprek met Travelpro vertelt Carrie over haar band met de Alpen, haar studie toerisme, het maken van de serie en waarom ze zich nog altijd thuis voelt in de bergen. ‘Komt mijn studie toerisme eindelijk een keer van pas.’

Foto’s: Paul Lensink (Omroep MAX).

De serie begint met het beeld dat Carrie de gordijnen opent. Palmbomen en een jachthaven verschijnen in beeld. ‘Misschien is dit niet het uitzicht dat je verwacht bij een trektocht door de Alpen. Een goed verhaal over de bergen begint bij de zee’, vertelt ze in de voice-over. Aan de kust van de Middellandse Zee raken de Alpen het water, zo wordt duidelijk wanneer je het opzoekt, en zo bevestigt ook Arie van ’t Hof (honorair consul-generaal). Vanuit Monaco reist Carrie per trein langs de kust naar Menton, om vervolgens door te trekken naar het hooggelegen Sainte-Agnès in Frankrijk. De tocht eindigt aan de Adriatische Zee, een oostelijke uitloper van de Middellandse Zee.

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Kun je meer vertellen over je studie toerisme?
‘Ik studeerde aan het NOTKA (Nederlands Opleidingscentrum voor Toeristisch Kader), een particuliere toerismeopleiding die niet meer bestaat. Het was in Amersfoort, dat was voor mij lekker dichtbij en ik kon er met de trein heen. Ik deed er een vierjarige opleiding in twee jaar. We gingen drie lange dagen naar school en twee dagen aan zelfstudie. Ik wilde eigenlijk journalistiek gaan doen en was er ook voor ingeloot, maar heel veel mensen dachten dat ik er niet geschikt voor was. Toen ging er een aantal meiden naar NOTKA en ik was altijd wel reislustig, dus het leek mij ook wel leuk. Maar ik had niet voor ogen wat ik ermee zou willen. Ik besloot toerisme te gaan studeren en na de opleiding wel weer verder te zien. We hadden pech dat de school in het tweede jaar failliet ging. Het was veel stampwerk, het leukste vond ik mijn stage op het hoofdkantoor bij Arke Reizen in Enschede. Ik heb er drie maanden stagegelopen en kreeg ook direct een baan aangeboden, maar ik vond mezelf iets te jong om op mijn negentiende al fulltime aan de slag te gaan. Ik ben naar Oostenrijk gegaan en heb er twee jaar gewerkt en gewoond in het winter- en zomerseizoen. Dat waren twee topjaren. Nu ik voor Omroep MAX op reis ging door de Alpen zei ik: ‘Komt mijn toerismeopleiding eindelijk een keer van pas’.’

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Heb je nog contact met medestudenten van je NOTKA-tijd?
‘Eén vriendin is stewardess geworden en een paar anderen zijn volgens mij wel in het toerisme gebleven. Laatst kwam ik nog een klasgenoot tegen die in het toerisme terecht is gekomen, maar ik herinner me vooral dat we allemaal aan het stoeien waren tijdens die opleiding. Zeker het tweede jaar, toen we wisten dat de school failliet ging en er docenten weggingen. Het was een beetje triest eigenlijk.’

Misschien was je carrière wel heel anders gelopen als de opleiding niet failliet was gegaan.
‘Dat had zomaar gekund. De reiswereld is in ieder geval een hartstikke leuke wereld.’

'Het leukste vond ik mijn stage op
het hoofdkantoor bij Arke Reizen'

Kom je weleens in een reisbureau?
‘Nee, ik heb een partner die heel erg van het uitzoeken is. Dat is ook niet aan mij besteed. Dingen als ticketing, uitzoeken en uitrekenen vond ik tijdens mijn studie al niks. Als ik in de reiswereld werkzaam was gebleven, dan was ik denk ik de reisleiding ingegaan of stewardess geworden. Op locatie zijn, onderweg, dat avontuurlijke spreekt mij meer aan dan het uitzoeken en samenstellen van reizen.’

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Ze zeggen wel dat de vrouw in het gezin vaak bepaalt waar de vakantie naartoe gaat.
‘Dat is bij ons niet zo. Wij bepalen samen de bestemming, maar ik ben heel volgzaam in wat mijn man uitzoekt.’

Hij zit dus uren op de bank om dat allemaal uit te zoeken.
‘Ja, klopt. Hij kan er uren mee bezig zijn. Ik vind dat zo knap. Ik heb er de rust en het geduld niet voor.’

In de intro zeg je elke keer: ‘Als kind werd ik verliefd op de bergen’. Nu bezocht je in de serie de plekken uit je jeugd. Ben je er nog steeds verliefd op?
‘Mijn vader (Evert ten Napel, red.) was voor zijn werk sportverslaggever en -commentator en daardoor gingen we met het gezin ieder jaar naar de bergen. Ik ben het in mijn jeugd steeds leuker gaan vinden. Het werd iets vertrouwds. Voor mij zijn de bergen altijd een stukje van thuiskomen. Zeker nadat ik er een paar jaar in een afgelegen dorpje heb gewoond en gewerkt, ervaar je het toch weer anders.’

'De winters worden korter en de zomers langer,
dus steeds meer mensen gaan in de
zomer naar Oostenrijk'

Wat vinden de inwoners, die je hebt gesproken, van het toerisme?
‘Wel goed. Je ziet heel erg de verandering. Vroeger leefden ze veel meer van het winterseizoen en nu zie je dat de zomer veel meer in opkomst is. Toen ik in Zauchensee werkte, was er helemaal niks in de zomer, alleen een paar bussen met bejaarden die er een dagje doorbrachten. Ze hebben er Magic Mountains opgezet om gezinnen met kinderen naar het dorp te krijgen, omdat ze er in de zomer geen inkomsten hadden. Als je ziet hoe druk het daar nu in de zomer is, dan heeft dat effect gehad. Het hotel waar ik heb gewoond en gewerkt heeft nu een rooftopbar met glijbaan buitenom en een zwembad beneden. De winters worden korter en de zomers langer, dus steeds meer mensen gaan in de zomer naar Oostenrijk. Je kon er eerst alleen maar wandelen en picknicken, maar nu zijn er complete speelplaatsen. Wandelen kan je afwisselen met heel veel vertier voor de kinderen. Wat dat betreft is er in de afgelopen 25 jaar wel heel veel veranderd.’

Wat vind je daar zelf van?
‘Ik vind het fantastisch hoe ze het hebben aangepakt. Ik denk dat ze de bergen op een hele goede manier benutten en vind het ook heel slim. Misschien is zo’n rooftopbar met glijbaan wel een beetje te veel, maar geef ze eens ongelijk. Het is ook iets waar mensen voor gaan. Als de kinderen het leuk hebben, kunnen de ouders relaxen in de rooftopbar.’

'Het moeilijke van vakanties met gezinnen is
dat iedereen in die ene vakantieweek
moet gaan en dat je hutjemutje bij
zo’n lift op elkaar gepropt staat’

Wat vinden de inwoners van de wintersport in de Alpen?
‘Daar denken ze verschillend over. Mijn oude werkgever die dat dorp heeft opgezet, zegt: ‘Vroeger hadden we ook goede en slechte winters en goede en slechte zomers’. Andere hoteliers, waar ik mijn eerste zomer heb gewerkt, denken dat er straks geen gletsjers meer zijn. Dat vond ik best wel heftig om te horen. Ze zijn er allemaal volop mee bezig hoe ze zo goed mogelijk met het klimaat kunnen omgaan en hebben allemaal ongelooflijk veel liefde en respect voor de natuur. Maar ze worstelen er wel mee. Ik had me nooit gerealiseerd dat ze de liften steeds moesten verplaatsen, omdat de gletsjer terugloopt. Uiteindelijk zijn er gebieden waar ze stoppen met de mogelijkheid om te skiën. Daar pakken ze het op een andere manier aan en gaan ze met de tijd mee.’

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Je gaat zelf na het maken van deze serie nog wel met een goed gevoel op wintersport?
‘Afgelopen winter was er niet veel sneeuw in de krokusvakantie en was de afdaling naar ons appartement opgespoten. Dat vind ik wel lastig. Tegelijkertijd hebben we direct geboekt voor het volgende jaar. Het is een heel lastig onderwerp, want je wil niet opgeven waar je zoveel van houdt. Er ligt ook een verantwoordelijkheid bij de overheid, tot hoever zij het laten gaan. Het is niet zo dat skiërs de grootste belasting zijn. Het is een combinatie van heel veel factoren. Het zet je wel aan het denken, maar op dit moment denk ik niet: ‘Ik moet het niet meer doen’. Het is wel goed om er bewust mee om te gaan.’

Is het programma ook gemaakt om de kijker aan het denken te zetten?
‘Ja, deels de liefde voor de bergen, om te laten zien hoe mooi het is, maar ook om te laten zien waar de inwoners in de brede zin mee te maken hebben. Je ziet mensen uit de stad die naar de bergen trekken om hun kinderen daar te laten opgroeien, het gaat over het oorlogsverleden en dat je je realiseert dat het nu niet heel veel beter is in de wereld. Het is een programma dat je aan het denken zet, maar waar hopelijk vooral de schoonheid en de liefde naar voren komt.’

Kunnen reisprofessionals de Alpen gewoon blijven verkopen?
‘Zeker, je moet er vooral blijven komen. Het moeilijke van vakanties met gezinnen is dat iedereen in die ene vakantieweek moet gaan en dat je hutjemutje bij zo’n lift op elkaar gepropt staat. Het zou beter zijn als het meer verspreid zou kunnen, maar dan moet je de vakanties op een andere manier indelen.’

Bekijk hier de tv-serie 'Een jaar in de Alpen'.

Foto’s: Paul Lensink (Omroep MAX)

Voor de Nederlandse duikliefhebber is Egypte veel meer dan alleen een zonbestemming op relatief korte vliegafstand. Het is een onderwaterwereld van wereldklasse die het hele jaar door toegankelijk is. Maar hoe adviseer je als reisprofessional de juiste spot tussen het overweldigende aanbod van resorts en liveaboards? En waar moet je op letten bij certificeringen en veiligheidseisen?

We duiken de diepte in met Maaike van Hussel (reisspecialist bij Diving World). Met ruim 28 jaar ervaring als specialist op het gebied van duikvakanties weet Diving World precies wat de moderne duikreiziger zoekt. Van de iconische wrakken in het noorden tot de kleinschalige eco-resorts en de toenemende populariteit van liveaboards. Maaike deelt haar expertise, praktische tips voor het boekingsproces en de essentiële vragen die jij als reisagent moet stellen aan jouw klanten. Egypte ligt aan de Middellandse Zee en er kan gedoken worden, vooral bij Alexandrië, maar dit is een heel ander type ervaring. Het water is koeler, het zicht is vaak minder goed dan in het zuiden en er is vrijwel geen koraal. Daarom maken we een klein uitstapje naar de Rode Zee.

Wat maakt Egypte een aantrekkelijke bestemming voor duikreizigers?
‘Egypte is en blijft een van de meest populaire duikbestemmingen, omdat het een fantastische bestemming is op relatief korte vliegafstand. Binnen vijf uur vliegen heb je de mogelijkheid om prachtige duiken te maken. Daarbij is Egypte een bestemming die enorm veel diversiteit biedt in duikmogelijkheden en onderwaterleven. Van bootduiken tot kantduiken en van wrakken tot een klein onderwaterleven. Voor zowel de beginnende als de gevorderde duiker is het een gepaste bestemming.’

Welke duiklocaties in Egypte zijn het absolute hoogtepunt?
‘Egypte heeft enorm veel mooie duiklocaties, en het hoogtepunt is voor iedere duiker anders. Sommige duikers zijn helemaal weg van wrakduiken, voor hen is het absolute hoogtepunt de wrakken in het noorden van de Rode Zee, zoals de Salem Express of de Thistlegorm. Andere duikers gaan juist weer voor ontmoetingen met haaien bij de riffen van Brothers, Daedalus en Elphinstone, terwijl anderen op zoek gaan naar de dugong bij Abu Dabbab of Marsa Mubarak.’

Wat is een liveaboard?
In dit artikel wordt vaak het woord liveaboard genoemd, maar wat is het precies? Ook daar geeft Diving World een duidelijk antwoord op. Een liveaboard is een schip dat helemaal is ingericht voor duikers. Je verblijft aan boord, slaapt in je eigen hut, eet samen met de groep en vertrekt rechtstreeks vanaf de boot naar de mooiste duikplekken. Geen transfers, geen gesleep. Gewoon duiken, duiken en nog eens duiken. En het mooie is: liveaboards komen vaak op plekken waar dagboten niet kunnen komen. Denk aan afgelegen riffen, wrakken op open zee of plekken waar je misschien wel de enige bent onder water. De meeste liveaboards bieden drie tot vijf duiken per dag aan.

Zijn er seizoensgebonden factoren (weer, zichtbaarheid, stromingen) die van invloed zijn op het plannen van een duikreis?
‘Zeker, vooral de temperaturen hebben invloed op het onderwaterleven. Daarbij moet je bij het plannen van een duik altijd rekening houden met de stroming. Per dag en locatie kan de stroming wisselen. Het zicht is in de Rode Zee bijna altijd het gehele jaar door goed, waardoor je in Egypte het hele jaar door goed kunt duiken.’

Welke veiligheidsmaatregelen en duikcertificeringen zijn cruciaal voor reizigers?
‘Niet alleen in Egypte, maar wereldwijd zijn er voor bepaalde duikstekken vereisten als we kijken naar de certificering van een duiker. Uiteraard moet je als duiker in het bezit zijn van een geldig brevet. Wanneer een duiker geen brevet heeft, kan hij of zij een introductieduik doen of uiteraard de cursus volgen. In de Rode Zee ben je als duiker vaak verplicht om bij minder dan 30 gelogde duiken te duiken met een gids. Voor sommige duikstekken heb je minimaal een Advanced-brevet nodig en 50 gelogde duiken. Het is ontzettend belangrijk om de duiker hier correct over te informeren, dit is ook de reden dat wij bij onze reizigers altijd informatie opvragen omtrent de duikervaring. Het is belangrijk de duiker juist te informeren in verband met zijn of haar eigen veiligheid en duikplezier, maar ook dat van zijn of haar buddies. Een duiker dient altijd te duiken binnen de limieten van zijn of haar brevet en als reisorganisatie stellen wij een duikverzekering verplicht.’

Hoe verloopt de samenwerking met resorts, liveaboards of hotels? Wat zijn praktische aandachtspunten bij het boeken?
‘De samenwerking met hotels, duikscholen en liveaboards verloopt bij ons altijd uitstekend. Wij zijn al meer dan 28 jaar dé specialist op het gebied van duikvakanties en zijn ooit begonnen met Egypte als duikbestemming. Wij kennen onze partners ter plaatse dan ook ontzettend goed en gaan met regelmaat op bezoek. Een van onze specialiteiten zijn liveaboards, waar wij, met enige trots, al sinds 1997 marktleider in zijn. Na al die jaren hebben wij uitstekende relaties opgebouwd met onze partners.’

Wordt duikuitrusting vaak meegenomen of gehuurd ter plekke? Welke tips kunnen reisagenten klanten geven?
‘Veel ervaren duikers nemen zelf hun uitrusting of een deel daarvan mee op reis. Er is niets fijner dan duiken met je eigen spullen. Het is ook altijd mogelijk om materiaal ter plaatse te huren. Ook dat is iets dat duikers vaak doen. Duikuitrusting neemt natuurlijk veel ruimte en gewicht in beslag, het is dan ook van belang dat er voldoende ruimbagage meegenomen kan worden op de vluchten.’

Welke spot voor welke klant?
De geschiedenisfanaat: voor liefhebbers van wrakduiken zijn de Salem Express en de wereldberoemde Thistlegorm in het noorden de absolute hoogtepunten.
De avonturier: wie komt voor adrenaline en ontmoetingen met haaien, zit goed bij de riffen van de Brothers, Daedalus en Elphinstone.
De natuurliefhebber: voor een kans om de zeldzame dugong (zeekoe) te spotten, zijn Abu Dabbab of Marsa Mubarak de beste keuzes.

Welke soorten duikarrangementen zijn populair?
‘Een liveaboard is en blijft dé ultieme duikvakantie. Daarnaast zien wij dat duikers toch ook steeds vaker geïnteresseerd zijn in een stukje natuur of cultuur boven water. In het geval van Egypte worden er met regelmaat excursies geboekt naar bijvoorbeeld Luxor. Daarnaast zijn de wat minder toeristische locaties en kleinschalige accommodaties populair onder de duikers. Dit zijn vaak andere locaties dan de vakantieganger die voor een weekje zon naar Egypte gaat, bezoekt.’

Zijn er specifieke invoerbeperkingen, visa-eisen of lokale regels waar reisprofessionals hun klanten op moeten attenderen?
‘Voor Egypte is een visum nodig, dat kun je online al aanschaffen, maar ook ter plaatse op de luchthaven. Ook zijn er verschillende mogelijkheden om een visaservice te boeken, waarbij de transferagent het visum al vooraf koopt voor de reiziger. De meest voordelige optie is om deze bij aankomst op de luchthaven te kopen bij het bankloket.’

Zien jullie veranderingen in het gedrag van duikreizigers?
‘Duikers gaan graag naar de wat minder bekende locaties en accommodaties, weg van de massa. Daarbij zien we niet alleen in Egypte, maar ook op andere locaties wereldwijd dat duikers vaker kiezen voor de kleinschalige hotels, ook wel ecoresorts genoemd. Daarnaast merken wij dat reizigers ook steeds vaker direct en online willen boeken, daar is bijvoorbeeld onze website onlangs helemaal op ingericht. Op onze website staan meer dan 600 duikvakanties, van tropische resorts tot liveaboards in alle soorten en maten. Uniek is ons aanbod real-time liveaboards inclusief vluchten vanuit Nederland, België én Duitsland en duikvakantiepakketten, allemaal met de beste prijsgarantie. Daarnaast staan wij ook altijd voor onze duikers klaar die op zoek zijn naar persoonlijk advies en contact.’

Welke aanvullende diensten of excursies worden vaak geboekt in combinatie met een duikreis?
“Een duikvakantie bestaat eigenlijk altijd uit een vlucht, transfer, verblijf en duikpakket. Dit kan een verblijf in een hotel zijn, maar ook een verblijf aan boord van een liveaboard. Als extra dienst worden daar vaak excursies aan toegevoegd, gericht op cultuur. Eerlijkheidshalve blijft er in een duikvakantie niet veel ruimte over voor andere activiteiten, het is immers een duikvakantie. Afhankelijk van de bestemming worden er vaak ook huurauto’s toegevoegd aan de reis.’

Welke drie belangrijke tips geven jullie aan een reisagent die voor het eerst een duikreis naar Egypte wil adviseren en verkopen?
‘Laat je goed informeren en stel de juiste vragen aan de reiziger. Hoeveel gelogde duiken, wanneer heb je voor het laatst gedoken en wat is je laatst behaalde brevet? Deze informatie is van belang om vervolgens het juiste advies te kunnen geven. Daarnaast is het enorm belangrijk om niet zomaar iets aan te bieden, maar hulp in te schakelen van professionals. Veiligheid en een betrouwbare organisatie vormen de basis. Wij zijn aangesloten bij de ANVR, SGR(Z) en het Calamiteitenfonds en helpen je graag verder bij het boeken van de gepaste duikvakantie voor jouw klant.’

Praktische tips voor een Egypte-duikreis
Stel de juiste vragen: vraag altijd naar het brevet, het aantal gelogde duiken en de datum van de laatste duik. Dit bepaalt welk advies je geeft.
Gidsverplichting: informeer klanten met minder dan 30 duiken dat zij in de Rode Zee meestal verplicht met een gids moeten duiken.
Bagage: check de ruimbagagevoorwaarden. Eigen materiaal is zwaar; vooraf extra kilo’s bijboeken voorkomt hoge kosten op de luchthaven.
Verzekering: wijs de klant op een specifieke duikverzekering, naast de reisverzekering. Diving World stelt deze verplicht.