Met een door Schiphol aan haar partners aangekondigde vluchtreductie van maar liefst 70% voor morgen (woensdag 7 januari) staat de luchtvaart en Nederlandse reisbranche voor een grote logistieke uitdaging.

Zware sneeuwval en ijzel leggen de luchthaven al dagen lam. Dit heeft directe gevolgen voor de tienduizenden reizigers die morgen van, naar of via Amsterdam zouden vliegen. Travelpro is in het bezit van de NOTAM (Notice to Air Missions), het officiële bericht dat vanmiddag naar aviation partners is verstuurd. De inhoud laat aan duidelijkheid niets te wensen over: operators worden dringend verzocht om tussen 05:00 en 22:00 UTC hun vluchtschema rigoureus in te perken. Ondertussen vullen de landelijke media hun pagina's al dagen met verhalen van klagende reizigers en informeren hen hoe zij meer kunen krijgen dan een gratis drankje...

Reageren? Mail redactie@travelpro.nl.

Verzoek of bevel?

In de NOTAM wordt gesproken over een 'verzoek' (requested) aan maatschappijen om hun vluchten tussen 06:00 uur en 23:00 uur Nederlandse tijd (05:00 - 22:00 UTC) met 70% in te perken. Hoewel de term beleefd is, is de uitvoering voor airlines in de praktijk verplicht. Schiphol en de Luchtverkeersleiding Nederland (LVNL) bepalen namelijk hoeveel 'slots' er per uur beschikbaar zijn op basis van de veilige baancapaciteit. Als de capaciteit met 70% wordt teruggebracht, worden de start- en landingsrechten simpelweg ingetrokken. Een airline die weigert te schrappen, krijgt simpelweg geen toestemming om de motoren te starten of te landen. Maatschappijen hebben dus geen keuze; ze moeten hun operatie met de botte bijl saneren om te voorkomen dat het vliegverkeer boven Nederland volledig vastloopt.

KLM – Operatie ernstig verstoord
KLM meldt dat zij passagiers momenteel niet kunnen bieden wat zij mogen verwachten. In veel gevallen wordt een alternatieve vlucht pas dagen later aangeboden. Een extra complicerende factor is de de-icing: de voorraad vloeistof (glycol) is kritiek laag door stagnerende toelevering uit Duitsland. KLM zet momenteel eigen wagens in om vloeistof over de grens op te halen om de 25 de-icing wagens op Schiphol continu inzetbaar te houden. Blijf op de hoogte van het KLM-nieuws via de updates op de website.

Impact op de reizigersstroom

Op een normale dag verwerkt Schiphol gemiddeld 1.200 vluchten en tussen de 150.000 en 180.000 passagiers. Een reductie van 70% betekent dat ruimschoots meer dan 100.000 mensen morgen niet op hun geplande bestemming zullen aankomen. De chaos van morgen komt bovendien bovenop een week die al extreem zwaar was. In de eerste vijf dagen van 2026 kende Schiphol namelijk al evenveel annuleringen als in de eerste vier maanden van het jaar daarvoor.

Toegevoegde waarde pakketreis

Frank Radstake, directeur van de ANVR, vertelt in gesprek met Travelpro dat er sprake is van een 'ongelooflijk vervelende situatie'. Achter de schermen wordt er 'kneiterhard gewerkt' om de enorme puzzel van omboekingen en noodzakelijke verlengingen op te lossen. Maar waar reisbedrijven in het geval van de extra kosten die werden gemaakt rondom de situatie op Curacao en in Venezuela konden terugvallen op het Calamiteitenfonds, is dat in het geval van de annuleringen door winters weer niet mogelijk. Volgens Radstake laat deze crisis echter ook onmiskenbaar de kracht van de georganiseerde reiswereld zien. 'Juist nu bewijst de pakketreis zijn waarde; klanten worden volledig ontzorgd, terwijl reizigers die alles zelf hebben losgeboekt het nu ook echt zelf moeten uitzoeken', aldus de ANVR-directeur.

Voor velen in de sector is het een frustrerende realiteit dat er harder wordt gewerkt dan ooit, maar er feitelijk niets wordt verdiend aan de extra handelingen. 'Wat er door de winterse omstandigheden gebeurt, is dé definitie van overmacht. Hoewel reisorganisaties juridisch gezien verantwoordelijk zijn voor de uitvoering en bijstand, is dit maatwerk puur onbetaald extra werk', stelt Radstake. Hoewel reisbedrijven in theorie extra servicekosten mogen rekenen, heeft de klant die een pakketreis heeft geboekt daarmee ook betaald voor de service die na de boeking nodig is. Radstake benadrukt dat de sector hier laat zien waar hij goed in is: maatwerk leveren en problemen oplossen, ook al drukken de kosten zwaar op de ondernemers in de keten.

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Transavia – Boek zoveel mogelijk zelf om
Transavia waarschuwt dat het winterweer de vluchtschema's volledig overhoop gooit. De maatschappij verzoekt reizigers wiens vlucht geannuleerd is om niet te bellen, maar zoveel mogelijk zelf online een nieuwe vlucht te boeken via de website. De extra kosten hiervoor kunnen achteraf worden teruggevraagd. Passagiers die geen bericht hebben ontvangen, kunnen er vooralsnog vanuit gaan dat hun vlucht doorgaat. Blijf op de hoogte van het Transavia-nieuws via de updates op de website.

Overmacht

Juridisch gezien is er sprake van overmacht. Hoewel dit betekent dat maatschappijen geen financiële compensatie hoeven uit te keren, blijft de zorgplicht onverminderd van kracht. Passagiers hebben recht op eten, drinken en indien nodig een hotelovernachting inclusief vervoer. Zijn reisorganisatoren verzekerd voor deze calamiteit? Sneeuwval en ijzel in Nederland worden aangemerkt als een operationeel risico en niet als een calamiteit op de bestemming. Voor pakketreisorganisatoren betekent dit dat zij de volledige verantwoordelijkheid dragen voor de uitvoering van de reis. Kan de reis niet worden aangeboden? Dan moet de organisator een alternatief bieden of de volledige reissom restitueren. Bij een capaciteitsreductie van 70% is de kans op een succesvolle omboeking minimaal, wat betekent dat veel reizen geannuleerd moeten worden zonder dat de organisator deze schade ergens kan verhalen.

EUclaim: geen compensatie, wel zorgplicht
Expertisebureau EUclaim bevestigt dat luchtvaartmaatschappijen geen vaste compensatiebedragen (€250 - €600) hoeven te betalen, omdat extreem weer onder 'buitengewone omstandigheden' valt. Wel benadrukken zij dat de zorgplicht volledig blijft gelden. Passagiers die zelf kosten maken voor eten, drinken of een hotel omdat de airline dit niet tijdig aanbiedt, wordt geadviseerd alle bonnetjes goed te bewaren voor latere declaratie. Lees hier de blog die EUclaim schreef over het winterse weer.

De 'genadeklap'

De werkelijke genadeklap in de berichtgeving is de waarschuwing dat de ground handling mogelijk wordt gestaakt. Dit houdt in dat zelfs als een toestel technisch zou kunnen landen, er geen personeel is om koffers te lossen of vliegtuigen ijsvrij te spuiten. De veiligheid van het platformpersoneel is bij de verwachte ijzel simpelweg niet te garanderen, wat de gehele luchthaven verlamt.

Proactieve communicatie

Voor de reisprofessional draait de komende 24 uur om proactieve communicatie en verwachtingsmanagement. Het is cruciaal om de trade-kanalen nauwlettend in de gaten te houden voor speciale waivers en te voorkomen dat klanten onnodig naar de luchthaven vertrekken. Een goed gedocumenteerd dossier van alle handelingen is tot slot essentieel voor de uiteindelijke financiële afwikkeling. De komende dag zal een ultieme test zijn voor de veerkracht van de Nederlandse reisbranche.

Ryanair en TUI gaan samenwerken. Met de samenwerking wil de touroperator haar aanbod verbreden.

De samenwerking houdt in dat TUI Ryanair-vluchten als onderdeel van pakketreizen gaat aanbieden. "Op voorwaarde dat TUI klanten niet te veel in rekening brengt voor Ryanair-producten", aldus de airline in haar persbericht.

Lees ook: Ryanair: € 2,62 betalen of annuleren…

OTA-piraten

"Deze overeenkomst plaatst TUI in schril contrast met de niet-geautoriseerde OTA-piraten die klanten blijven oplichten en overvragen met verborgen toeslagen en valse contactgegevens en betalingsgegevens aan Ryanair verstrekken", aldus Ryanair. "Klanten van TUI zullen nu niet alleen profiteren van het feit dat TUI de echte lage prijzen van Ryanair weergeeft, zonder verborgen opslagen en met het verstrekken van correcte contactgegevens en betalingsgegevens aan Ryanair, maar zullen ook blijven profiteren van flexibele betalingsregelingen en ATOL-bescherming en hoeven niet langer het klantverificatieproces van Ryanair te doorlopen, wat klanten van niet-geautoriseerde OTA-piraten wel moeten blijven doen."

Digitalisering

"De nieuwe overeenkomst volgt de strategie van de Groep om de bedrijfssegmenten verder te digitaliseren. De samenwerking met Ryanair zal nu het aanbod van dynamisch verpakte TUI-vakanties verder uitbreiden en tegelijkertijd een nieuwe mijlpaal in digitalisering bereiken. Daarnaast draagt de samenwerking ook bij aan onze groeistrategie – het doel is om extra groei te realiseren door meer producten en nieuwe gasten", aldus Peter Krüger, Chief Strategy Officer & Chief Executive Officer Holiday Experiences, TUI Group.

Meer mogelijkheden

"Meer hotels, meer vliegverbindingen, meer excursies en activiteiten tijdens het reizen, we creëren nog meer keuze voor onze gasten. Het akkoord dat we nu hebben bereikt, zal meer reismogelijkheden voor onze gasten creëren dan ooit tevoren", aldus David Schelp, CEO Markets & Airlines, TUI Group. Met name in het Verenigd Koninkrijk zullen onze gasten in de toekomst kunnen kiezen uit een nog breder aanbod aan vluchten - en bovendien uit een sterk programma met de eigen vluchten van TUI Airline."

TUI fly blijft investeren in vluchten van en naar het Caribisch gebied. Komende winter vliegt de luchtvaartmaatschappij veertien keer vanaf Schiphol naar de ABC-eilanden, waarbij twee keer per dag naar Curaçao wordt gevlogen, vijf keer per week Bonaire en drie keer per week Aruba wordt aangedaan.

Manfred Lahey (Head of Product Sun & Beach TUI Nederland): “Het is geweldig dat we deze winter twee vluchten per dag naar Curaçao uitvoeren. Samen met de vluchten naar Aruba en Bonaire geeft het vakantiegangers, maar ook de mensen op de ABC-eilanden een ruime keuze aan vluchten van en naar Amsterdam waarbij je naar alle drie de eilanden ook non-stop kunt vliegen. Ik weet zeker dat we daar veel mensen blij mee maken”.

14 vluchten per week

De komende winter vliegt TUI twee keer per dag op Curaçao waarbij er dagelijks non-stop gevlogen kan worden, zowel heen als terug. Bonaire wordt deze winter vijf keer per week aangedaan, iedere dag van de week met uitzondering van donderdag en zondag. De vluchten zijn zo gepland dat reizigers drie keer per week non-stop naar Bonaire kunnen vliegen en twee keer per week non-stop naar Amsterdam. Aruba wordt drie keer per week aangedaan. Op de maandag, donderdag en zondag en altijd in combinatie met Curaçao. Ook hier kan zowel op de heen- als terugvlucht non-stop gevlogen worden.

Podcast

Arjan Kers (General Manager TUI Nederland) sprak in de laatste Travelpro's podcast al over de uitbreiding op de ABC-eilanden. Beluister hieronder de hele podcast.

Uitbreiding

Om alle vluchten uit te kunnen voeren, heeft TUI onlangs achttien nieuwe lokale cabin crew leden op Curaçao geworven. Naast Nederlands spreken zij ook allemaal Papiaments. Met deze nieuwe collega’s heeft TUI inmiddels een groep van zo’n 60 lokale cabin crew die speciaal op de route van en naar de ABC-eilanden kan worden ingezet.

Vanaf 30 juni zal TUI fly Antwerpen verbinden met Tenerife (Spanje), Antalya (Turkije) en Heraklion (Kreta). Met deze uitbreiding speelt TUI in op de vraag van reizigers om uit een luchthaven dichtbij hun woonplaats te kunnen vertrekken naar populaire bestemmingen.

De lancering van deze nieuwe lijnen wordt mogelijk gemaakt door de komst van drie nieuwe Embraer toestellen type E195-E2 in de vloot van TUI fly. Deze milieuvriendelijke vliegtuigen vervangen de Embraer E190 die in 2016 in gebruik werden genomen. De nieuwe toestellen zullen het mogelijk maken om langere afstanden af te leggen.

Tenerife (Spanje) :

- 2 keer per week op maandag en vrijdag
- Vanaf 30 juni 2023

Antalya (Turkije) :

- 2 keer per week op dinsdag en zaterdag
- Vanaf 1 juli 2023

Heraklion (Kreta – Griekenland) :

- 2 keer per week op donderdag en zondag
- Vanaf 2 juli 2023

In totaal zullen er tijdens de zomermaanden vanuit Antwerpen 11 bestemmingen beschikbaar zijn: Tenerife (Spanje), Antalya (Turkije), Heraklion (Kreta), Mallorca (Spanje), Malaga (Spanje), Alicante (Spanje), Ibiza (Spanje) , Murcia (Spanje), Split (Kroatië), Tanger (Marokko) en Nador (Marokko).

Winterzonbestemmingen als de Canarische Eilanden, Egypte en Kaapverdië worden meerdere dagen per week vanuit de regio aangevlogen. Vanaf half januari wordt daar Finland aan toegevoegd met een wekelijkse vlucht vanaf Rotterdam op zaterdag naar de bestemmingen Kittilä en Kuusamo.

In onderstaande tabel het complete overzicht:

In de update is verder te lezen dat naast het terugbrengen van het maximum aantal lokaal vertrekkende passagiers in juli en in de eerste week van augustus en de inzet van securitycoaches, Schiphol en de beveiligingsbedrijven met man en macht gewerkt hebben om personeel te behouden en nieuw personeel aan te trekken en op te leiden. "Ook is er een sociaal akkoord afgesloten tussen Schiphol en de vakbonden, met onder meer een zomertoeslag. De eerste resultaten hiervan zijn merkbaar. De komende periode stromen er ongeveer 200 nieuwe beveiligers in. De communicatie over de voorbereiding van de reis is samen met de luchtvaartmaatschappijen geïntensiveerd."

Communicatie naar reizigers
Voor reizigers die deze zomer vliegen vanaf Schiphol, heeft de luchthaven een aantal tips op een rij gezet die via mails, radiospotjes, website, de schiphol app en social media naar reizigers worden gecommuniceerd:

1. Kom op tijd. Schiphol verwelkomt reizigers graag vanaf 4 uur voordat hun vlucht vertrekt in de vertrekhal. Zo helpen reizigers om de rijen voor de incheckbalies en securitycontrole beter te spreiden en soepeler te laten doorstromen.

2. Check online in voor je vlucht. Bij veel luchtvaartmaatschappijen kunnen reizigers thuis alvast online inchecken. Dat scheelt tijd bij de incheckbalies. Voor nog meer gemak geven reizigers op de luchthaven bagage eenvoudig zelf af bij de selfservice bagage drop-off. Reizigers met alleen handbagage kunnen gelijk (naar boven) door.

3. Geef je koffer af op P3. Reizigers die met KLM, Transavia of TUI reizen, kunnen gebruik maken van de Drive-Inchecken op parkeerplaats P3. Ze kunnen daar hun auto parkeren, bagage afgeven bij de luchtvaartmaatschappij waarmee ze vliegen en de pendelbus pakken naar de terminal.

4. Laat alles in je handbagage. Schiphol vraagt reizigers om licht bepakt te reizen. Bij voorkeur de (rol) koffer thuislaten en niet meer dan één stuk handbagage. Reizigers kunnen dankzij de moderne CT-scans op de hele luchthaven, vloeistoffen en elektronica in de handbagage laten zitten.

5. Wees voorbereid op een wachtrij. Trek makkelijke schoenen aan en doe je jas vast uit in de rij. Klik hier voor meer informatie over soepel en snel door de securitycontrole.

Reizigers vinden hier een uitgebreid van alle tips rondom reizen vanaf Schiphol deze zomer.

https://www.youtube.com/watch?v=4HhZP6_9Fv0

"Het is bijzonder spijtig dat hiermee verwarring kan ontstaan bij vakantiegangers nadat zij eerdere berichten over een wijziging hebben ontvangen. Wij zijn druk bezig dit per reisgezelschap in kaart te brengen om hen hierover te informeren."

De touroperator laat weten dat de reizigers die het betreft maandag 4 juli een persoonlijk e-mailbericht krijgen. "We adviseren onze reizigers om in de tussentijd de reis in augustus van/naar Luik niet te annuleren, om te boeken of aanvullende services te boeken zoals vervoer naar de luchthaven of een hotelovernachting. Maandag volgt gedetailleerde informatie voor de reizigers die het betreft."

Op deze FAQ-pagina van TUI vind je antwoorden op veelgestelde vragen.

De afgelopen tijd zijn er enorm veel reisbranche ambassadeurs met TUI op stap geweest om een aantal bestemmingen te herontdekken. Vele collega’s waren mee op inspectiereis naar Mallorca, Zakynthos, Gran Canaria en Aruba. Er werd uitbundig gevlogd, geblogd en informatie gedeeld over die reizen. TUI had ook al een €150.- kortingsregeling voor reisagenten open staan, die individueel op verkenningsreis wilden gaan.

De vele uitingen op social media van deze branche-reizigers zijn zeer welkom. Een groot deel van de consumenten wil best met een vliegvakantie naar de zon, maar aarzelt en heeft vragen over de situatie ter plaatse. De beelden van de vluchten, maar ook vanaf de bestemmingen zelf werken zeer overtuigend. TUI constateert dat de vliegvakanties goed beginnen op te pakken, er is de laatste weken een toename in het aantal geboekte last minutes te zien. De beelden van en verhalen over de vakantiebestemmingen zelf dragen daar zeker aan bij.

Kers hoopt dat premier Mark Rutte morgen tijdens de persconferentie meer duidelijkheid gaat geven over deze bestemmingen. "Een groot deel van de Nederlanders gaan naar deze bestemmingen en er staat dan ook nog heel veel geboekt, dus wij gaan er wel vanuit dat die beslissing er de komende dagen wel gaat komen."

Op de vraag of 'we' nu ook weer massaal naar een bestemming als Curaçao gaan, laat Kers weten: "Ik denk dat we heel voorzichtig zijn, dat zien we een beetje aan de bewegingen. Veel hotelpartners verwachten een bezetting van 50%. We kunnen niet verwachten dat iedereen weer volledig op vakantie zal gaan, maar we raden iedereen wel aan om te bekijken welke mogelijkheden er bestaan. Het is ook zeker verantwoord om een lange vlucht te maken, want wat is het verschil tussen een korte en een lange vlucht? Het enige verschil dat ik zie is dat mensen langer stil moeten zitten. Dat is de keuze die mensen zelf moeten maken. Net als dat je kan kiezen tussen vakantie vieren aan het strand van Scheveningen of aan een strand in Spanje, waar dezelfde maatregelen van toepassing zijn als hier in Nederland."

"Ik begrijp het zeker dat de helft van de Nederlanders nog niet de koffers pakken om op vakantie te gaan naar het buitenland", aldus Kers. "Toch is er de afgelopen periode hard gewerkt door de reissector in samenwerking met de ANVR om veilig op reis te kunnen." Op de vraag: 'Is het écht veilig om te gaan reizen?' laat Kers weten: "Ja, dat kan ik zeggen ja. Er is héél hard gewerkt aan alle criteria, die van de RIVM, maar ook aan de criteria die door de overheden in het buitenland zijn gesteld. Wij hebben ook een keuze gemaakt welke bestemmingen en hotels we beginnen aan te bieden. Wij zullen ook moeten borgen dat mensen veilig en verantwoord op reis kunnen en daar staan wij zeker voor in."

Kers wijst nog op het belang van het afsluiten van een annulering- en reisverzekering. Daarnaast wijst hij reizigers er nog maar eens op om thuis te blijven wanneer zij ziekteverschijnselen vertonen. "TUI heeft ook een omruilgarantie geïntroduceerd waardoor je tot zeven dagen voor vertrek je reis kan omruilen naar een andere datum. Dat is ontzettend veel flexibiliteit die we de mensen geven."

Ook werd er tijdens de uitzending nog ingegaan op het feit dat premier Mark Rutte liet weten dat mocht een reisadvies in negatieve wijzigen, dat de overheid niemand gaat repatriëren. Kers: "Mocht het reisadvies in negatieve zin wijzigen, dan is het onze verantwoordelijkheid als reisorganisator dat wij iedereen die een pakketreis heeft geboekt repatriëren. In het verleden is dat veel vaker gedaan."

Over vliegen laat Kers weten dat het ontzettend moeilijk is wanneer specialisten laten weten dat er ruim aan alle voorwaarden wordt voldaan, maar wanneer er toch discussie blijft. "Dat schept onduidelijkheid onder consumenten." Over hoe reizen per vliegtuig eruit gaat zien laat Kers weten: "Ga er vanuit dat er minder service is aan boord. Er zal ook minder heen en weer worden gelopen door de crew. Mensen hebben ook zelf een verantwoordelijkheid wanneer ze aan boord gaan."

De Spaanse costa’s zijn en blijven een vaste waarde voor de vakantiegangers die vanaf Antwerpen Airport vertrekken. Komend weekend vliegt 36% van het totaal aantal reizigers met TUI fly naar Alicante, de luchthaven op een uur rijden van de populaire badplaatsen Benidorm en Calpe. Een op vijf vliegt naar Malaga, een zeer geliefde bestemming voor een citytrip en tevens de toegangspoort tot de populaire Costa del Sol.

Ook de skivakanties blijven een topper volgens de touroperator: 18% kiest voor de bestemming Innsbruck in Oostenrijk om zich een aantal dagen sportief te kunnen uitleven.

Steeds meer Antwerpenaren vertrekken voor een week vakantie met transfer en all-in hotel inbegrepen. De grootste reden hiervoor is de zekerheid qua reisbudget. Een all-in vakantie garandeert dat het voorziene budget ter plaatse niet zal worden overschreden.

Dat krokus een belangrijke vakantieperiode is, wordt volledig bevestigd door de vluchtbezetting: liefst 96% van de stoelen uit Antwerpen (gelegen op ruim anderhalf uur rijden vanaf Utrecht) naar de vakantiebestemmingen zijn intussen gereserveerd.